Türk Dünyasının Enerji Politiği Mustafa Güler PDF

20. yüzyıl değerlendirildiğinde görülecektir ki, petrol ile doğalgaza sahip olmak tek başına kalkınmaya ve gelişmeye yeterli değildir. Irak geniş petrol ve gaz rezervlerine sahip ülkelerden biriydi. 1930’dan sonra her on yılda gelirleri katlanarak arttı. Bugün Irak fakir, bölünmüş bir ülke. Nüfusu seyrek olan Libya, Kaddafi başkanken, kaynaklarının çoğunu silahlanmaya harcadı. Kaddafi, önce Arapların sonra Afrikalıların lideri olacağım diye, halkının paralarını tüketti. Mısır ile Çad’a saldırdı. Ordusu on binlerce asker kaybederek yenildi. Batılı hedeflere terörist saldırılarda bulununca, Libya ambargolara muhatap oldu, halk fakirleşti. İç savaş sırasında, halkı tarafından linç edildi. Kendisinin ve ailesinin, Avrupa bankalarında milyarlarca dolar parası çıktı. Libya, 2023 yılı itibarıyla bölünmüş durumda. Tüm altyapısı, tesisler, fabrikalar, hastaneler, okullar yıkıldı. Sudan otuz yıl iç savaş yaşadı. Nihayetinde ikiye bölündü. Petrol ile gaz kuyularının olduğu güney, kuzeyden ayrıldı. İç savaşta milyonu aşkın kişi öldü. 2019 yılında bulunan saha sayesinde, Suudi Arabistan’ı geçerek, en çok petrol rezervine sahip ülke olan Venezuela, Latin Amerika’nın en fakir ülkesi. 1920’lerden beri yüksek hacimlerde petrol çıkartan Venezuela’da halkın %40’ı sosyal yardımlarla geçiniyor. 2017-2023 arasında sekiz milyon vatandaş Venezuela’dan kaçtı. Venezuela, hiçbir savaşa girmemesine, Hugo Chavez’den önce kırk yıl demokrasiyle yönetilmesine rağmen bu çöküşü yaşadı. Demokratik dönemde serbest pazar ekonomisi geçerliydi. Sadakatle uygulanan IMF politikaları tarım sektörünü çökertti. Kapitalist idareden sonra otoriter, popülist ve sosyalist rejim kuruldu. Her iki devirde de halk fakirleşti. Türk ülkeleri ilk otuz iki yılı iyi değerlendirdi. Ordular kurdular, ordularını modernize ettiler ama kaynaklarının makul kısmını silahlanmaya sarf ettiler. Toprakları işgal edilen Azerbaycan dahi buna dikkat etti. Sanayileştiler, millî gelirleri hızla arttı. Gelir dağılımında adaletsizlikler olsa da refah seviyesi genel olarak yükseldi. Özellikle Azerbaycan ile Kazakistan otuz yılda çağ atladı. On binlerce gençlerine dünya standartlarının üstünde eğitim aldırdılar. Önümüzdeki dönemde hedef, işsizlik sorununu çözmek, gelir dağılımını adil hâle getirmek ve teknoloji üretmek olmalı.