“Serhad”dan “Hudud”a Kerkük Sınır Güvenliği Bağlamında Bir Kent Tarihi İncelemesi Fasih Dinç PDF

Fasih Dinç’in kaleme aldığı, “Serhad”dan “Hudud”a Kerkük başlıklı çalışması, yalnızca bir Kerkük tarihi anlatısı değil, aynı zamanda sınırların şekillendirdiği bir dünyanın hikâyesi. Eser, Kerkük’ü Osmanlı Devleti ile İran arasındaki siyasî ve kültürel sınırdaşlık üzerinden okurken bu hattın aynı zamanda Sünnî-Şiî ilişkilerinin tarihî gerilim ve etkileşim alanı olduğunu da göz önünde bulunduruyor. Böylece Kerkük, kitapta yalnızca bir şehir değil, imparatorlukların, mezheplerin, aidiyetlerin ve hafızaların kesiştiği bir sınır havzası olarak ele alınıyor. İlkçağlardan Osmanlı Devleti’nin hâkimiyet evrelerine kadarki dönemde Kerkük ve çevresinin rakip siyasi güçler arasında nasıl bir sınır bölgesi olduğunu irdeleyen yazar, bu çerçevede serhad, hudud ve set kavramları üzerinden sınırın yapısının Osmanlı hâkimiyet süreçlerinde geçirdiği değişimi ortaya koyuyor. Eser, Kerkük ve çevresinde sınırın şekillendirdiği idari düzeni, merkezî otoritenin denetim ve yeniden yapılandırma çabaları üzerinden ele alırken devlet ile yerel güç odakları arasındaki ilişkinin serhad koşullarında nasıl dönüşüme uğradığını gözler önüne seriyor. Serhad ve hudud kavramlarının tarihî anlam dünyasından hareketle sınırın kent mekânına, siyasete ve toplumsal ilişkilere yansımalarını inceleyen çalışma, Osmanlı-İran ilişkilerini Kerkük üzerinden yeniden okumayı öneriyor. Bu yönüyle kitap, aynı zamanda Türkiye’nin Irak coğrafyasıyla kurduğu tarihî ve kültürel bağların hafızasına da ışık tutan bir anlatı sunuyor.