İngiliz İşgalinden Arap Baharı’na Müslüman Kardeşler Hasan Gürbüz PDF

Bu kitap Müslüman Kardeşler Hareketi’nin (MKH), kronolojik tarihini vermeyi amaçlayan bir kitap değildir. Akademik bir amaçla yazılmış bu çalışmada MKH’nin sosyolojik ve siyasal bir analizi amaçlanmıştır. MKH’nin kuruluş yılları, İngiliz işgaline karşı doğan Arap milliyetçiliğinin yükselişe geçtiği bir döneme denk düşer. İslam hukukunu (Şeriatı) esas alan MKH, şiddetsiz cihat anlayışı referans almıştır. Benzerleri arasında en fazla taraftarı olan ve Mısır’da ve Orta Doğu’da birçok örgütün kurulmasına ideolojik, doğrudan ve dolaylı olarak destek veren İslamcı bir örgüttür. MKH kuruluşundan 1970’lere kadar kentli orta sınıflara dayanan bir örgüt olarak, camilerde ve kurduğu hayır kurumlarında örgütlenerek; Hz Muhammed’in söz, davranışlarını ve Kur’an-ı Kerim’i referans almış basit bir örgüt görünümündedir. 1970 yılından sonra MKH tabanından çok orta ve üst yönetim kadrosunda beyaz yakalı kentli orta sınıflar ve sermaye temsilcileri görülmeye başlamıştır. Bu dönemde Orta Doğu örgütlenmesini kurumsallaştıran MKH, Batı’da (Avrupa ve ABD) örgütlenmesini güçlendirmiştir. Bu günlerde antikapitalistlerden neo-liberallere, fakir köylülerden sermaye sınıfına kadar farklı kesimleri içerisinde barındıran MKH’nin yönetim kadrosu ve tabanı arasında tam bir uzlaşı olduğunu söylemek zordur. Arap Baharı’nda öne çıkan ve kısa süre iktidar olan MKH, bugün geldiğimiz süreçte neo-liberal politikalara ve Batı ile ilişkilere açık olmasının ötesinde geniş taraftar kesimini memnun edecek bir toplum modeli ortaya koyamamıştır. Post-İslamcı çizgiye geçen hareketin yönü belirsizdir. Bu çalışmada MKH’nin toplumsal bileşenleri, hedefleri, örgütsel yapısı ve değişim süreci içsel dinamikler göz ardı edilmeden ağırlıklı olarak Bağımlılık Kuramı perspektifinden eleştirel olarak betimlenmiştir.