Şeyhler ve Şahlar Osmanlı Toplumunda Devlet-Tarikat İlişkilerinin Gelişim ve Değişim Süreçleri Zekeriya Işık PDF

– Birisi olabildiğince seküler (devlet), diğeri ise olabildiğince dinî ve mistik (tarikat) özellikler taşıyan, aynı ülke ve toplum üzerinde yükselen, iki farklı teşkilatın karakteristik özellikleri ve ilişki biçimleri tarihî, sosyolojik ve ideolojik olarak nasıl şekillenmiştir? – Devletin tarikatı keşfettiği, tarikatın ise bâtıni dünyasını aralayarak zahirî dünyaya doğru yelken açtığı bu uzun tarihî süreçte devlet için tarikat; tarikat için devlet ve siyaset ne anlam ifade etmektedir? – Müritlerin biatlarının sultandan çok şeyhe, aidiyetlerinin devletten çok tarikata olduğu siyasal ve toplumsal bir düzlemde devlet ve tarikat; şeyh ve şah ilişkileri hangi dengeler üzerinde yürümüştür? – Meşâyihin devletle olan ilişkilerinde yoldaşlıktan muhalefete, casusluğa ve ihanete kadar farklı şekillerde nitelenen davranış ve tutumları nasıl anlaşılmalıdır? – Tarikatın devletle uzlaştığı, zamanla devletleş(tiril)tiği ve nihayet modernleşme, sekülerleşme ve kapitalleşme baskıları sonucu kadim ontolojik ve epistemolojik anlayışından uzaklaş(tırılarak)arak tasfiye edildiği tarihsel süreçler nasıl gelişmiştir? – Tarikattan cemaate, keşkülden holdinglere kadar uzanan bu büyük değişim ve gelişim sürecinin tarihsel kodları nelerdir? İşte elinizdeki çalışma bu ve buna benzer sorulara cevaplar bulmak amacıyla hazırlanmıştır.